خرید ملک یک رویای همیشگی
خرید ملک یکی از آرزوهای همه افراد است. قدرت خرید خانه در کشورهای مختلف بسته به میزان تورم و سطح درآمد مردم متفاوت است، قیمت خرید خانه یکی دیگر از عوامل موثر در صاحبخانه شدن افراد است. اما بسیاری از افراد در کشورهای توسعه یافته همیشه مبلغی را برای خرید خانه در نظر میگیرند و به عنوان پس انداز به آن مبلغ اضافه میکنند.
بسیاری افراد نیز دوراندیشی دیگری برای فرزندانشان دارند و مبلغی برای پس انداز و خرید خانه برای فرزندان در نظر میگیرند. در بعضی کشورها بیشتر مردم به اجارهنشینی علاقه دارند و با توجه به تورم و سطح درآمد هیچ وقت تصمیم خود برای صاحبخانه شدن را عملی نمیکنند. قدرت خرید خانه در کشورهای مختلف بسیار تفاوت دارد بر همین اساس در بعضی از کشورها تعداد افرادی که صاحب خانه هستند بیشتر از بقیه است. بر اساس آمار ۵ کشور زیر به عنوان دارای بیشترین تعداد صاحب خانه به نسبت کشورهای دیگر هستند:
- رومانی ۹۶٫۴ درصد
- سنگاپور ۹۰٫۷ درصد
- اسلواکی ۹۰٫۳ درصد
- چین ۹۰ درصد
- کوبا ۹۰ درصد
آمار صاحبخانهها در ایران
کشور ایران در طی سالهای گذشته درگیریهای اقتصادی فراوانی را پشت سر گذاشته است. این امر بر قدرت خرید خانه تاثیر گذاشته است و میزان تورم باعث کاهش سطح درآمد و تعداد صاحبخانهها و علاقه مردم به خرید خانه شده است. در طی ۱۵ سال گذشته تعداد صاحبخانهها کاهش یافته و جمع کثیری از مردم به اجارهنشینی رو آوردهاند.
در حال حاضر ۵۴٫۶ درصد از مردم ایران سطح درآمد مناسب و توان مالی برای خرید خانه را داشتهاند و صاحبخانه هستند. این آمار نمیتواند نشان بدهد چند درصد از افراد مبلغی به عنوان پسانداز برای خرید خانه در نظر میگیرند اما تعداد مستاجرها را ۸٫۶ درصد گزارش میکند. بر اساس گزارشها هر خانواده ایرانی ۳۳ درصد از درآمد خود را صرف هزینههای مسکن میکنند. برای هر ایرانی مدت زمان زیادی طول میکشد تا قدرت خرید خانه را داشته باشند. برای بسیاری از افراد صاحبخانه شدن همچنان یک آرزو باقی میماند.
افزایش تعداد مستاجرهای در ۱۵ سال گذشته نشان میدهد سطح درآمد و توان مالی افراد برای خرید رو به کاهش است و پس انداز و خرید خانه برای همه ممکن نیست و تعداد بیشتری به اجاره خانه روی میآورند. این امر بر قدرت خرید مردم در زمینههای دیگر نیز تاثیر میگذارد و آمار بیکاری در جامعه، روز به روز بیشتر میشود.
قیمت ملک در ایران و کشورهای همسایه
قیمت خرید خانه در کشورهای دیگر چیزی متفاوت از قیمت ملک در ایران نیست. با بررسی روند خرید مسکن در منطقه خاورمیانه و کشورهای همسایه میانگین قیمت خرید خانه برای هر متر مربع تقریبا با ایران برابر است. در میان کشورهای همسایه روسیه و امارات متحده عربی گرانترین رقم برای هر متر مربع را دارند و ترکیه، افغانستان و تاجیکستان به ترتیب کمترین قیمت را برای خرید هر مترمربع آپارتمان دارند.
این امر نشان میدهد وضعیت اقتصادی ایران در خاورمیانه در حد میانگین قرار دارد و قدرت خرید خانه برای کشورهای خاورمیانه تقریبا با یکدیگر برابر است.
صاحبخانهها در کشورهای غربی
صاحبخانه شدن از مواردی است که دستخوش تفاوتهای فرهنگی شده است. در بسیاری از کشورهای غربی و اروپایی مردم علاقهای به خرید خانه ندارند و اجارهنشینی را انتخاب میکنند. جایگاه مسکن و خرید خانه در هر کشور متفاوت است و همین امر باعث میشود آمار صاحبخانه شدن در کشورهای مختلف تفاوت داشته باشد.
تسهیلات بانکی که برای خرید خانه و هزینههای یک واحد مسکونی در ایران ارائه میشود به نسبت کشورهای غربی پایینتر است. در این میان بانکهای ایرانی سود بانکی بالاتری برای این تسهیلات در نظر میگیرند و به دلیل شرایط فرهنگی میزان اجارهنشینی در ایران پایینتر از کشورهای اروپایی است.
همچنین فرهنگ ایرانی زندگی در کنار خانواده را ترجیح میدهد و بسیاری از جوانها تا زمانی که با والدین خود زندگی میکنند و تشکیل خانواده ندادهاند اقدامی برای خرید خانه نمیکنند. در صورتی که در کشورهای اروپایی بسیاری از افراد در سن ۱۸ سالگی خانواده را ترک میکنند و اجارهنشینی یکی از مواردی است که از سنین پایین افراد با آن مواجه میشوند.
یکی دیگر از مواردی که باعث میشود اکثر اروپاییها به اجارهنشینی رو بیاورند مالیاتهای سنگینی است که دولت برای افراد صاحب خانه در نظر میگیرد. در اروپا افرادی که صاحب بیش از یک خانه باشند باید مالیاتهای سنگینی پرداخت کنند و این بر تصمیم افراد برای خرید خانه تاثیر گذاشته است.
قدرت خرید خانه در سوییس و آلمان
سوییس و آلمان به عنوان دو کشور پیشرفته اروپایی آمار عجیبی مبنی بر تعداد صاحبخانهها ارائه میدهند. حتی در ثروتمندترین کشورهای دنیا که قدرت خرید خانه و پس انداز برای شهروندان وجود دارد بیشتر افراد تمایل به اجاره نشینی دارند. رفاه اجتماعی در سوییس و آلمان به عنوان توسعهیافتهترین کشورهای جهان زبانزد است اما اکثر شهروندان تمایلی به خرید خانه ندارند و خانههای اجارهای را ترجیح میدهند.
۵۶ درصد از افراد در کشور سوییس اجارهنشین هستند و از این مساله رضایت دارند. یکی از دلایل رضایت شهروندان از اجارهنشینی ثبات نرخ تورم است. میزان تورم در کشورهایی مانند ایران بر شرایط اقتصادی تاثیر میگذارد و این امر باعث میشود افراد سرمایهگذاریهای هیجانی انجام دهند. سرمایهگذاریهای هیجانی نیز باعث سقوط و رکود میشود و بر اقتصاد کشور تاثیر میگذارد.
در کشورهای اروپایی شرایط و نرخهای ارائه شده برای وامهای بانکی توسط اتحادیه اروپا اعلام میشود و میزان تورم افزایش چندانی در این کشورها ندارد. به همین دلیل بیشتر افرادی که برای خرید خانه پس انداز میکنند در سالهای بعد میتوانند با همان قیمت سالهای گذشته صاحبخانه شوند.
بانکهای اروپایی برای ارائه وامهای مسکن شرایط خاصی را در نظر میگیرند. دوره بازپرداخت وام مسکن در اتحادیه اروپا بر اساس واحد ارزی یورو ۲۵ سال است اما این بازپرداخت با توجه به سن افراد تعیین میشود. سن متقاضی با در نظر گرفتن مدت اقساط نباید از ۷۰ سال تجاوز کند. حداکثر مبلغ وام نیز میتواند تا ۷۰ درصد ارزش ملک خریداری شده باشد و بازپرداخت وام بر اساس توانایی افراد، شرایط کاری و مالی آنها بررسی و تنظیم میشود.
قدرت خرید خانه در ژاپن و رکود بازار مسکن
ژاپن به عنوان یکی از پرجمعیتترین کشورهای دنیا تحولات بسیاری را پشت سر گذاشته است. این کشور با تصویب قانونهای جدید سطح فرهنگی و فکری مردم برای زندگی را تعیین میکند، در واقع سبک زندگی در ژاپن بر اساس قانون تعیین میشود و عرف بخشی از قوانین اجتماعی است. در سالهای اخیر ژاپن تلاش بسیاری برای افزایش جمعیت افراد صاحبخانه کرده است و قدرت خرید خانه در ژاپن برای ژاپنیها بیشتر شده است.
از دلایل راکد بودن بازار مسکن در ژاپن افزایش آمار جمعیت سالمندان و همچنین رکود اقتصادی در زمینههای دیگر است که باعث رکود در زمینه مسکن نیز شده است. در طی سالهای گذشته یکی از تصمیمهای جدید دولت ژاپن تغییر و تحولاتی در زمینه مسکن بوده است. در این طرح اقتصادی یکی از راههایی که برای تحول در بازار مسکن و افزایش قدرت خرید خانه انجام شده، شناور کردن نرخ بهره وام مسکن است. این امر به بسیاری افراد کمک کرده تا صاحبخانه شدن را تجربه کنند.
وامهای مسکن که در دوره دو تا سه سال اول نرخ بهره ثابتی دارند بعد از سالهای اولیه نرخ شناور پیدا میکنند. این نوع وامهای مسکن در حال حاضر از محبوبترین وامهای بانکی میان مردم ژاپن هستند. در چند سال اخیر تعداد بیشتری از افراد اقدام به دریافت وام مسکن با نرخ شناور کردهاند و همین امر بر قدرت خرید مسکن در کشور ژاپن تاثیر گذاشته است.